ไขทุกข้อข้องใจ อากาศร้อนทำ "แบตเตอรี่ไฮบริด/EV" เสื่อมจริงหรือ? 

ประเทศไทยกับอากาศร้อนเป็นของคู่กัน และหนึ่งในคำถามที่สร้างความกังวลใจ ให้กับผู้ที่ใช้หรือกำลังสนใจ รถยนต์ไฮบริดและรถยนต์ไฟฟ้า (EV) มากที่สุดก็คือ "อากาศร้อน ๆ แบบนี้ จะทำให้แบตเตอรี่เสื่อม เร็วไหม?" หรือความเชื่อที่ว่าการ จอดรถตากแดดนาน ๆ คือหายนะของแบตเตอรี่ EV

วันนี้ โตโยต้า ลีสซิ่ง พาคุณไปแยกแยะระหว่างข้อเท็จจริง (Fact) และความเชื่อที่บอกต่อกันมา (Fiction) โดยจะมาไขทุกข้อข้องใจ เกี่ยวกับผลกระทบของความร้อน ที่มีต่อแบตเตอรี่ไฮบริดและแบตเตอรี่รถยนต์ไฟฟ้า เพื่อให้คุณเข้าใจเทคโนโลยี และใช้งานรถคู่ใจได้อย่างสบายใจในทุกสภาพอากาศ
•    ความเชื่อที่ 1 (Fiction) จอดรถตากแดดแป๊บเดียว แบตเสื่อมทันที
นี่คือความเชื่อที่สร้างความกังวลได้มากที่สุด หลายคนจินตนาการว่า เซลล์แบตเตอรี่ที่บอบบางจะค่อย ๆ ถูกทำลายลงอย่างช้า ๆ เมื่อจอดรถไว้กลางแดดจ้า ซึ่งเป็นความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน จากความเป็นจริงไปมาก

ข้อเท็จจริง (Fact) ระบบระบายความร้อนแบตเตอรี่ คือฮีโร่ตัวจริง
ความจริงก็คือ วิศวกรผู้ผลิตรถยนต์เข้าใจดีว่าความร้อน คือศัตรูตัวฉกาจของแบตเตอรี่ทุกชนิด ดังนั้นรถยนต์ไฮบริดและ EV สมัยใหม่ทุกคัน จึงถูกติดตั้งเกราะป้องกันชั้นเยี่ยมที่เรียกว่า "ระบบระบายความร้อนแบตเตอรี่" หรือ Battery Thermal Management System (BTMS) มาเป็นมาตรฐาน

รู้จัก Battery Thermal Management System (BTMS) ในรถโตโยต้า
ให้ลองนึกภาพว่าระบบนี้คือ เครื่องปรับอากาศส่วนตัวของแบตเตอรี่ ที่มีหน้าที่ควบคุมอุณหภูมิของเซลล์แบตเตอรี่ ให้อยู่ในระดับที่เหมาะสมที่สุด (Optimal Temperature) ตลอดเวลา เพื่อให้แบตเตอรี่ทำงานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ และมีอายุการใช้งานยาวนานที่สุด โดยระบบนี้มีหลักการทำงานหลัก ๆ 2 รูปแบบ
•    แบบระบายความร้อนด้วยอากาศ (Air Cooling) มักใช้ในรถยนต์ไฮบริด (HEV) เช่น Corolla Cross Hybrid ระบบจะใช้พัดลมระบายความร้อนแบตเตอรี่ ดูดอากาศเย็นจากภายในห้องโดยสาร (ซึ่งเป็นสาเหตุที่เรามักจะเห็นช่องระบายอากาศ อยู่บริเวณใต้เบาะนั่งด้านหลัง) เพื่อเป่าระบายความร้อนให้กับชุดแบตเตอรี่ เป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพและดูแลรักษาง่าย
•    แบบระบายความร้อนด้วยของเหลว (Liquid Cooling) มักใช้ในรถยนต์ไฟฟ้า 100% (EV) ที่มีแบตเตอรี่ขนาดใหญ่ และต้องการการจัดการอุณหภูมิที่แม่นยำกว่า เช่นใน Toyota bZ4X ระบบนี้จะมีท่อของเหลวหล่อเย็น (Coolant) ไหลเวียนรอบ ๆ แบตเตอรี่ เพื่อนำความร้อนไปสลายทิ้งที่หม้อน้ำด้านหน้ารถ ทำให้สามารถควบคุมอุณหภูมิได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพสูง แม้ในวันที่อากาศร้อนจัด
ดังนั้นการจอดรถตากแดด จึงไม่ใช่ปัญหาที่น่ากลัว เพราะทันทีที่ระบบตรวจจับได้ว่า อุณหภูมิแบตเตอรี่เริ่มสูงเกินไป "ฮีโร่" อย่าง BTMS ก็จะเริ่มทำงานทันที เพื่อปกป้องแบตเตอรี่ของคุณ
•    ความเชื่อที่ 2 (Fiction) ความร้อนทำให้รถวิ่งได้สั้นลงมาก
หลายคนรู้สึกว่าในวันที่อากาศร้อนจัด รถ EV หรือไฮบริดของตนเอง จะวิ่งได้ระยะทางสั้นลง และโยนความผิดไปว่าความร้อน ทำให้ประสิทธิภาพของแบตเตอรี่ลดลงโดยตรง ซึ่งเป็นความจริงเพียงครึ่งเดียว
ข้อเท็จจริง (Fact) ผลกระทบมีจริง แต่ไม่ได้เลวร้ายอย่างที่คิด และนี่คือวิธีรับมือ
ผลกระทบของความร้อนต่อระยะทางวิ่งนั้น เป็นผลกระทบทางอ้อมเสียมากกว่า โดยมีสาเหตุหลักมาจาก 2 ปัจจัยที่ทำงานร่วมกัน
•    การใช้เครื่องปรับอากาศหนักขึ้น นี่คือตัวการอันดับหนึ่ง! ในวันที่อากาศร้อน เราย่อมต้องเปิดแอร์ให้เย็นฉ่ำ ซึ่งคอมเพรสเซอร์แอร์ คืออุปกรณ์ที่ใช้พลังงานไฟฟ้าสูงมาก การที่แอร์ต้องทำงานหนักขึ้น เพื่อสู้กับความร้อนภายนอก ก็เท่ากับว่ามีการดึงพลังงานจากแบตเตอรี่ไปใช้มากขึ้น ส่งผลให้พลังงานที่เหลือสำหรับใช้ในการขับเคลื่อนลดลง
•    ระบบระบายความร้อนแบตเตอรี่ (BTMS) ทำงาน ดังที่กล่าวไป ระบบ BTMS ที่คอยดูแลแบตเตอรี่ ก็ต้องใช้พลังงานไฟฟ้าในการทำงานเช่นกัน ยิ่งอากาศร้อน ระบบก็ยิ่งต้องทำงานหนักขึ้น ก็ยิ่งดึงพลังงานจากแบตเตอรี่มากขึ้น
สรุปคือ ไม่ใช่ว่าแบตเตอรี่มีประสิทธิภาพลดลง แต่เป็นเพราะพลังงานส่วนหนึ่ง ถูกแบ่งไปใช้เพื่อสร้างความเย็นให้กับทั้งคนและแบตเตอรี่นั่นเอง

วิธีรับมือและถนอมแบตเตอรี่ในหน้าร้อน
•    จอดรถในที่ร่มถ้าเป็นไปได้ เป็นวิธีที่ง่ายและดีที่สุด เพื่อลดภาระของระบบต่าง ๆ
•    ใช้ม่านบังแดด ช่วยลดอุณหภูมิสะสมในห้องโดยสาร ทำให้แอร์ทำงานน้อยลง
•    หมั่นทำความสะอาดช่องลม/กรองอากาศแบตเตอรี่ สำหรับรถไฮบริด ควรดูแลไม่ให้มีสิ่งของไปปิดกั้นช่องลมระบายความร้อนใต้เบาะ และทำความสะอาดตามระยะที่กำหนด
•    Pre-Cooling ขณะเสียบชาร์จ หากเป็นรถ EV ให้เปิดแอร์ล่วงหน้า ขณะที่รถยังเสียบสายชาร์จอยู่ เพื่อดึงไฟจากภายนอกมาใช้ทำความเย็นก่อนออกเดินทาง
ด้วยเทคโนโลยี Battery Thermal Management System ที่มีประสิทธิภาพในรถยนต์ Toyota bZ4X และ Corolla Cross Hybrid ประกอบกับการรับประกันแบตเตอรี่ที่ยาวนานถึง 10 ปี* ช่วยสร้างความอุ่นใจและมั่นใจในทุกสภาพอากาศ การเลือกใช้รถยนต์โตโยต้า จึงเป็นการลงทุนที่ไร้กังวล ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดของ โตโยต้า ลีสซิ่ง ที่มุ่งมั่นมอบบริการทางการเงิน ที่สร้างความมั่นคงและสบายใจให้กับลูกค้าในระยะยาว สนใจรถยนต์รุ่นไหนลองคลิกดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ https://www.tlt.co.th/calculator/car-model